INFOdoradca+ Informacje o zawodach - Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej


INFOdoradca+ Informacje o zawodach

to materiały zawierające przede wszystkim: opis zawodu, opis kompetencji zawodowych, odniesienie do sytuacji zawodu na rynku pracy i możliwości doskonalenia zawodowego, a także możliwości zatrudnienia osób niepełnosprawnych w zawodzie.

Opisy zawodów powstają w ramach projektu „Rozwijanie, uzupełnienie i aktualizacja informacji o zawodach oraz jej upowszechnienie za pomocą nowoczesnych narzędzi komunikacji – INFODORADCA+". Projekt jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego, Program Operacyjny Wiedza Edukacja Rozwój, Oś priorytetowa II Efektywne polityki publiczne dla rynku pracy, gospodarki i edukacji, Działanie 2.4 Modernizacja publicznych i niepublicznych służb zatrudnienia oraz lepsze dostosowanie ich do potrzeb rynku pracy.

Więcej informacji o projekcie na stronie infodoradca.edu.pl
Lista 1000 zawodów opisywanych w projekcie INFODORADCA+

INFOdoradca+ Informacje o zawodach

Hodowca zwierząt laboratoryjnych

Kod: 612903

2. Opis zawodu

Hodowca 4 zwierząt laboratoryjnych 11 organizuje i wykonuje prace związane z hodowlą 5 i utrzymaniem zwierząt laboratoryjnych oraz doświadczalnych w celu wykorzystania ich w programach badawczych.

Opis pracy

Hodowca zwierząt laboratoryjnych organizuje proces hodowli zwierząt laboratoryjnych oraz odpowiada za utrzymanie zwierząt laboratoryjnych w doświadczeniu 3. Osoba wykonująca ten zawód odpowiada za zachowanie standardów zapewniających zwierzętom laboratoryjnym jednorodne warunki środowiskowe oraz opiekę gwarantującą utrzymanie prawidłowego stanu zdrowia i dobrostanu zwierząt 2. Hodowca zwierząt laboratoryjnych wprowadza zasady postępowania dotyczące codziennej opieki, która gwarantuje utrzymanie zwierząt w zdrowiu i umożliwia zaspokajanie ich podstawowych potrzeb życiowych, z uwzględnieniem specyfiki danego gatunku. W tym celu osoba pracująca w tym zawodzie dba, aby w miejscu prowadzenia hodowli panowały odpowiednie dla danego gatunku zwierząt warunki środowiskowe (odpowiednia temperatura, wilgotność, dostęp do światła, itp.) i sanitarne oraz dąży do zapewnienia zwierzętom niezbędnej swobody ruchu, dostępu do pożywienia i wody.

Hodowca zwierząt laboratoryjnych powinien posiadać kwalifikacje, które gwarantują prawidłowe obchodzenie się ze zwierzętami oraz odpowiedni poziom opieki. Prowadzenie działalności polegającej na hodowli zwierząt laboratoryjnych wymaga uzyskania wpisu do rejestru hodowców prowadzonego przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego i nauki. Hodowca zwierząt laboratoryjnych prowadzi szczegółową dokumentację hodowlaną, a także ewidencję zwierząt hodowanych oraz utrzymywanych w doświadczeniu. Zwierzęta sprzedawane przez ośrodki hodowlane powinny mieć zawsze certyfikat zdrowia uwzględniający zakres i częstość prowadzonej kontroli. Hodowca zwierząt laboratoryjnych nie może pozyskiwać do swojej hodowli zwierząt bezdomnych. W ramach działalności zawodowej hodowca zwierząt laboratoryjnych może uczestniczyć w organizowanych przez specjalistów doświadczeniach i badaniach.

Sposoby wykonywania pracy

Pracownik w zawodzie hodowca zwierząt laboratoryjnych wykonuje pracę polegającą m.in. na:

  • sprawowaniu nadzoru merytorycznego i organizacyjnego nad działalnością hodowlaną, zarządzaniu zasobami hodowlanymi oraz ustalaniu warunków pobytu zwierząt będących w doświadczeniu,
  • podejmowaniu decyzji o wyborze kierunku hodowli zgodnie z zapotrzebowaniem odbiorców,
  • kojarzeniu i rozmnażaniu zwierząt laboratoryjnych zgodnie z przyjętym kierunkiem hodowli,
  • wychowie młodych zwierząt zgodnie z wymaganiami gatunkowymi i przeznaczeniem, użytkowaniem,
  • żywieniu zwierząt laboratoryjnych zgodnie z wymaganiami gatunkowymi, użytkowymi i wiekowymi,
  • kupowaniu, przechowywaniu, konserwacji, normowaniu i zadawaniu pasz 6,
  • zapewnianiu właściwych warunków utrzymania oraz opieki nad zwierzętami laboratoryjnymi,
  • udostępnianiu wybiegów, urządzeń zabawowych oraz innych zapobiegających zaburzeniom behawioralnym (zapewniających rozładowanie agresji, paniki, zwalczanie kanibalizmu),
  • obserwowaniu kondycji zwierząt poprzez kontrolę wyglądu, zachowania, ocenę zdrowia, apetytu itp.,
  • selekcjonowaniu zwierząt, usuwaniu osobników nieosiągających odpowiednich standardów hodowlanych lub użytkowych,
  • znakowaniu i rejestrowaniu populacji zgodnie z wymaganiami hodowlanymi i użytkowymi,
  • dbaniu o higienę pomieszczeń: ustaleniu zasad odkażania oraz czyszczenia pomieszczeń, usuwaniu odchodów i ich utylizacji,
  • wyposażaniu pomieszczeń w sprzęt i urządzenia, takie jak: karmidła, poidła, klatki, maty, urządzenia do czyszczenia zwierząt i pomieszczeń,
  • konserwowaniu, naprawie i uzupełnianiu sprzętu,
  • zapewnianiu opieki lekarza weterynarii, pomocy fachowej specjalistów,
  • opracowaniu procedur bezpieczeństwa dla zwierząt w celu uniknięcia zainfekowania zwierząt,
  • przestrzeganiu przepisów sanitarnych w celu uniknięcia chorób odzwierzęcych,
  • prowadzeniu wymaganej dokumentacji hodowlanej i ekonomicznej.

Więcej szczegółowych informacji znajduje się w sekcjach: 3.1. Zadania zawodowe oraz 3.2. Kompetencja zawodowa.

Warunki pracy

Praca w zawodzie hodowca zwierząt laboratoryjnych odbywa się zwykle w pomieszczeniach zamkniętych, tzn. w zwierzętarniach 12, zlokalizowanych przy ośrodkach naukowych i dydaktycznych lub prowadzonych przez przedsiębiorstwa prywatne. Jest to praca fizyczna, wspomagana przez specjalistyczny sprzęt, która wymusza posiadanie odpowiednich warunków fizycznych i zdrowotnych.

Hodowca zwierząt laboratoryjnych stosuje środki ochrony indywidualnej w postaci fartuchów, obuwia, rękawic, masek chroniących układ oddechowy, okularów ochronnych itp.

Więcej informacji znajduje się w sekcji: 4.1. Możliwości podjęcia pracy w zawodzie.

Wykorzystywane maszyny i narzędzia pracy

Hodowca zwierząt laboratoryjnych w działalności zawodowej wykorzystuje m.in.:

  • sprzęt do dezynfekcji pomieszczeń,
  • sprzęt do utrzymywania zwierząt – klatki indywidualnie wentylowane,
  • sprzęt do sterylizacji (wyjaławiania),
  • sprzęt do mycia klatek, butelek itp.,
  • narzędzia i maszyny do ładowania zwierząt, w tym podnośniki, wózki,
  • sprzęt do transportowania zwierząt, np. przyczepy do transportu, samochód dostawczy,
  • sprzęt do dezynfekcji zwierząt,
  • sprzęt do znakowania,
  • sprzęt do sterylizowania 9 zwierząt,
  • sprzęt do krępowania zwierząt,
  • sprzęt do golenia i strzyżenia zwierząt,
  • sprzęt do wykonywania doświadczeń.

Organizacja pracy

Praca w zawodzie hodowca zwierząt laboratoryjnych ma charakter indywidualny i samodzielny w zakresie wyboru metod i sposobów działania na terenie hodowli i jest w dużej mierze uzależniona od rodzaju danej hodowli laboratoryjnej oraz miejsca pracy. W przypadku prywatnej hodowli nie można określić typowych godzin pracy dla tego zawodu. Z uwagi na specyfikę danej hodowli (wielkość, gatunek zwierząt, itp.), praca może być w zasadzie wykonywana w różnych porach dnia i nocy przez całą dobę, 7 dni w tygodniu. Właściciel hodowli sam dysponuje swoim czasem, nierzadko pracując ponad 8 godzin dziennie, rozpoczynając pracę w bardzo wczesnych godzinach porannych. Samodzielność i samodyscyplina są konieczne do pracy w tym zawodzie. W przypadku zatrudnienia w ramach stosunku pracy, praca odbywa się w przyjętym u danego pracodawcy systemie czasu pracy, jednakże zależna jest od harmonogramu zwierzętarni, który może obligować pracownika do dyżurów w okresie, kiedy zwierzęta są np. po operacjach. W związku z przepisami, narzucającymi opiekę, która gwarantuje codzienną kontrolę warunków środowiskowych, wymagana jest praca w święta i dni wolne od pracy.

Hodowca zwierząt laboratoryjnych często kontaktuje się (bezpośrednio, telefonicznie lub drogą elektroniczną) z innymi ludźmi – są wśród nich dostawcy pasz, dodatków paszowych, lekarze weterynarii, inni hodowcy, z którymi konsultowane są trudniejsze sprawy związane z prowadzeniem hodowli oraz odbiorcy wyhodowanych zwierząt.

Zagrożenia mające wpływ na bezpieczeństwo pracy człowieka

Hodowca zwierząt laboratoryjnych w takcie wykonywania pracy narażony jest m.in. na zagrożenia:

  • fizyczne (ze strony zwierząt: ugryzienie, zadrapanie, itp.), oraz np. związane z nadmiernym wysiłkiem, z powodu przenoszenia ciężarów i wykonywaniem czynności w wymuszonej pozycji ciała),
  • alergiczne (np. w przypadku uczulenia na sierść zwierząt lub pyły pochodzące ze ściółki, inne czynniki cytotoksyczne, kancerogenne, mutagenne i teratogenne, itp.),
  • mechaniczne (poślizgnięcia, ukłucia, przecięcia, przekłucia, poparzenia),
  • biologiczne (choroby zakaźne i zarażenia od zwierząt),
  • promieniowanie UV.

Do występujących w zawodzie chorób można zaliczyć m.in.:

  • choroby układu oddechowego (np. pylica płuc, przewlekłe choroby oskrzeli, astma, zatrucie tlenkiem lub dwutlenkiem węgla),
  • choroby skóry i oczu (zapalenie skóry, rumień, poparzenia, uszkodzenia rogówki, zaćma fotochemiczna),
  • choroby zakaźne (gorączka krwotoczna, choroby odzwierzęce),
  • choroby żołądkowo-jelitowe,
  • choroby układu mięśniowo-kostno-szkieletowego (urazy oraz dolegliwości bólowe pleców, ramion, rąk, kolan i kręgosłupa),
  • choroby parazytologiczne.

WAŻNE:

W związku z występującymi zagrożeniami w pracy hodowcy zwierząt laboratoryjnych szczególnie ważne są planowanie i organizacja pracy zgodnie z:

– wymaganiami sanitarno-higienicznymi,

– zasadami i przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy,

– zasadami przeciwpożarowymi,

– zasadami ochrony środowiska,

– zasadami ergonomii,

– zasadami gospodarowania odpadami i procedurami wewnątrzzakładowymi.

Wymagania psychofizyczne

Dla pracownika wykonującego zawód hodowca zwierząt laboratoryjnych ważne są:

w kategorii wymagań fizycznych

  • ogólna wydolność fizyczna,
  • sprawność narządu wzroku,
  • sprawność narządu słuchu,
  • sprawność zmysłu dotyku,
  • sprawność układu krążenia,
  • sprawność układu oddechowego,
  • sprawność układu mięśniowego,
  • sprawność układu kostno-stawowego;

w kategorii sprawności sensomotorycznych

  • koordynacja wzrokowo-ruchowa,
  • ostrość wzroku,
  • ostrość słuchu,
  • zręczność rąk,
  • zręczność palców,
  • spostrzegawczość,
  • szybki refleks;

w kategorii sprawności i zdolności

  • uzdolnienia techniczne,
  • łatwość przechodzenia z jednej czynności do drugiej,
  • uzdolnienia organizacyjne,
  • zdolność koncentracji uwagi,
  • podzielność uwagi;

w kategorii cech osobowościowych

  • odpowiedzialność za działania zawodowe,
  • wytrzymałość na długotrwały wysiłek fizyczny,
  • gotowość do pracy w szybkim tempie,
  • wytrwałość i cierpliwość,
  • gotowość do pracy w warunkach monotonnych,
  • samodzielność,
  • samokontrola,
  • radzenie sobie ze stresem,
  • empatia w stosunku do zwierząt.

Więcej informacji znajduje się w sekcjach: 3.3. Kompetencje społeczne; 3.4. Profil kompetencji kluczowych dla zawodu.

Wymagania zdrowotne

W zawodzie hodowca zwierząt laboratoryjnych wymagana jest dobra kondycja fizyczna i sprawność zarówno kończyn górnych (w szczególności zręczność rąk i palców), jak i kończyn dolnych. Ze względu na pracę w tzw. ruchu pożądane jest prawidłowe funkcjonowanie podstawowych układów: krążenia, oddechowego, nerwowego, trawiennego, mięśniowego, kostno-stawowego. Bardzo ważna jest także wytrzymałość na wysiłek. W zawodzie hodowca zwierząt laboratoryjnych niezwykle ważna jest spostrzegawczość oraz umiejętność szybkiego łączenia faktów. Niezbędny jest dobry wzrok, a także widzenie stereoskopowe, koordynacja wzrokowo-ruchowa oraz sprawność zmysłu równowagi. Przydatne jest prawidłowe rozpoznawanie barw oraz dobrze rozwinięty zmysł dotyku.

Do przeciwwskazań uniemożliwiających pracę w zawodzie hodowca zwierząt domowych należą:

  • przewlekłe choroby układu oddechowego,
  • alergie, w szczególności wywoływane przez sierść zwierząt.

WAŻNE:

O stanie zdrowia i ewentualnych przeciwwskazaniach do wykonywania zawodu orzeka lekarz medycyny pracy.

Więcej informacji znajduje się w sekcji: 4.4. Możliwości zatrudnienia osób niepełnosprawnych w zawodzie.

Wykształcenie niezbędne do podjęcia pracy w zawodzie

Obecnie (2018 r.) w zawodzie hodowca zwierząt laboratoryjnych preferowane jest:

  • (dla młodzieży) wykształcenie na poziomie branżowej szkoły I stopnia (dawniej zasadnicza szkoła zawodowa) w zawodzie pokrewnym rolnik,
  • (dla młodzieży) wykształcenie na poziomie branżowej szkoły II stopnia o profilu rolniczym lub technikum w zawodzie pokrewnym technik rolnik, lub ukończenie kwalifikacyjnego kursu zawodowego (dla dorosłych) w zakresie kwalifikacji RL.03 Prowadzenie produkcji rolniczej, przewidzianej dla zawodu rolnik lub w zakresie kwalifikacji RL.16 Organizacja i nadzorowanie produkcji rolniczej, przewidzianej dla zawodu technik rolnik,
  • wykształcenie na poziomie technikum (dla młodzieży) lub dwuletniej szkoły policealnej (dla dorosłych), w zawodzie pokrewnym technik weterynarii.

Pracę w zawodzie hodowca zwierząt laboratoryjnych może wykonywać również osoba, która:

  • została przyuczona do zawodu,
  • uzyskała doświadczenie w trakcie wykonywania pracy.

W zawodzie mogą pracować także osoby z wykształceniem średnim rolniczym lub wyższym po kierunkach związanych z rolnictwem, biologią, zootechniką 10, czy weterynarią.

Tytuły zawodowe, kwalifikacje i uprawnienia niezbędne/preferowane do podjęcia pracy w zawodzie

Do wykonywania zawodu hodowca zwierząt laboratoryjnych nie są wymagane tytuły zawodowe, kwalifikacje czy uprawnienia zawodowe. Jednak pracodawcy najchętniej zatrudniają osoby legitymujące się:

  • dyplomem potwierdzającym kwalifikację RL.03 Prowadzenie produkcji rolniczej, wyodrębnioną w zawodzie pokrewnym rolnik lub kwalifikację RL.16 Organizacja i nadzorowanie produkcji rolniczej, wyodrębnioną w zawodzie pokrewnym technik rolnik, uzyskanym po spełnieniu wymagań formalnych i zdaniu egzaminu organizowanego przez Okręgowe Komisje Egzaminacyjne,
  • dyplomem potwierdzającym kwalifikacje RL.10 Prowadzenie chowu 1 i inseminacji zwierząt, RL.11 Wykonywanie czynności pomocniczych w zakresie usług weterynaryjnych oraz kontroli i nadzoru weterynaryjnego, wyodrębnione w zawodzie pokrewnym technik weterynarii, uzyskany po spełnieniu wymagań formalnych i zdaniu egzaminu organizowanego przez Okręgowe Komisje Egzaminacyjne,
  • dyplomem ukończenia studiów o kierunku zootechnika.

Cenione jest również posiadanie:

  • suplementu Europass do dyplomu (w języku polskim i angielskim), wydawanego na prośbę zainteresowanego przez Okręgowe Komisje Egzaminacyjne,
  • udokumentowanego doświadczenia zawodowego w dziedzinie hodowli zwierząt laboratoryjnych, potwierdzającego umiejętności praktyczne w zawodzie.

WAŻNE:

Hodowca zwierząt laboratoryjnych, który planuje prowadzić własną hodowlę zwierząt laboratoryjnych, musi uzyskać wpis do rejestru hodowców prowadzonego przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego i nauki.

Więcej informacji znajduje się w sekcji: 4.2. Instytucje oferujące kształcenie, szkolenie i/lub potwierdzanie kompetencji w ramach zawodu.

Możliwości rozwoju zawodowego i awansu

Hodowca zwierząt laboratoryjnych może:

  • w miarę nabywania doświadczenia, umiejętności i wiedzy rozszerzyć zakres prowadzonej działalności hodowlanej, co umożliwia uzyskanie marki dobrego hodowcy w określonej specjalizacji, efektywne zarządzanie produkcją, czy stosowanie metod selekcyjnych w hodowli zwierząt laboratoryjnych,
  • doskonalić swoje umiejętności, uczestnicząc w szkoleniach organizowanych przez instytucje wspierające branżę hodowli zwierząt laboratoryjnych lub wyspecjalizowane ośrodki szkoleniowe,
  • jeżeli posiada wykształcenie średnie i zdany egzamin maturalny, dalej kształcić się na studiach wyższych, a po ich ukończeniu – podyplomowych, na kierunkach związanych z weterynarią, biologią, zootechniką, czy rolnictwem.

WAŻNE:

Osoba posiadająca kompetencje w zawodzie hodowca zwierząt laboratoryjnych ma ponadto możliwość podjęcia pracy w innych, pokrewnych zawodach, takich jak np.: hodowca zwierząt domowych, hodowca ptaków czy hodowca zwierząt futerkowych.

Możliwości potwierdzania kompetencji

Obecnie (w 2019 r.) w zawodzie hodowca zwierząt laboratoryjnych nie ma możliwości potwierdzania kompetencji zawodowych w edukacji formalnej i pozaformalnej. Możliwe jest potwierdzanie kompetencji przydatnych do wykonywania zawodu hodowca zwierząt laboratoryjnych:

  • przystępując do egzaminu przed Okręgową Komisją Egzaminacyjną potwierdzającego kwalifikację RL.03 Prowadzenie produkcji rolniczej, właściwą dla zawodu szkolnego (pokrewnego) rolnik oraz RL.16 Organizacja i nadzorowanie produkcji rolniczej, właściwą dla zawodu szkolnego (pokrewnego) technik rolnik, także w trybie eksternistycznym,
  • przystępując do egzaminu przed Okręgową Komisja Egzaminacyjną potwierdzającego kwalifikacje RL.10 Prowadzenie chowu i inseminacji zwierząt oraz RL.11 Wykonywanie czynności pomocniczych w zakresie usług weterynaryjnych oraz kontroli i nadzoru weterynaryjnego, właściwe dla zawodu szkolnego (pokrewnego) technik weterynarii, także w trybie eksternistycznym.

Więcej informacji można uzyskać w Bazie Usług Rozwojowych https://uslugirozwojowe.parp.gov.pl oraz Zintegrowanym Rejestrze Kwalifikacji https://rejestr.kwalifikacje.gov.pl

Osoba zatrudniona w zawodzie hodowca zwierząt laboratoryjnych może rozszerzać swoje kompetencje zawodowe w zawodach pokrewnych:

Nazwa zawodu pokrewnego

zgodnie z Klasyfikacją zawodów i specjalności

Kod zawodu

Technik rolnikS

314207

Technik weterynariiS

324002

Hodowca zwierząt domowych

612106

Hodowca zwierząt futerkowych

612107

Kierownik gospodarstwa produkcji zwierzęcej

612109

Hodowca ptaków

612902

Kierownik gospodarstwa produkcji roślinnej i zwierzęcej

613002

Partnerzy

Na skróty

 Przejdź na górę