INFOdoradca+ Informacje o zawodach - Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej


INFOdoradca+ Informacje o zawodach

to materiały zawierające przede wszystkim: opis zawodu, opis kompetencji zawodowych, odniesienie do sytuacji zawodu na rynku pracy i możliwości doskonalenia zawodowego, a także możliwości zatrudnienia osób niepełnosprawnych w zawodzie.

Opisy zawodów powstają w ramach projektu „Rozwijanie, uzupełnienie i aktualizacja informacji o zawodach oraz jej upowszechnienie za pomocą nowoczesnych narzędzi komunikacji – INFODORADCA+". Projekt jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego, Program Operacyjny Wiedza Edukacja Rozwój, Oś priorytetowa II Efektywne polityki publiczne dla rynku pracy, gospodarki i edukacji, Działanie 2.4 Modernizacja publicznych i niepublicznych służb zatrudnienia oraz lepsze dostosowanie ich do potrzeb rynku pracy.

Więcej informacji o projekcie na stronie infodoradca.edu.pl
Lista 1000 zawodów opisywanych w projekcie INFODORADCA+

INFOdoradca+ Informacje o zawodach

Aparatowy produkcji wyrobów maczanych

Kod: 814101

2. Opis zawodu

Aparatowy produkcji wyrobów maczanych 20 obsługuje i nadzoruje pracę urządzeń mechanicznych, półautomatycznych i automatycznych do sporządzania kąpieli lateksowych 7 i kąpieli koagulacyjnych 6 oraz wytwarzania gumowych 5 lub tworzywowych wyrobów maczanych.

Opis pracy

Aparatowy produkcji wyrobów maczanych odpowiada za prawidłowe przygotowanie kąpieli lateksowych, koagulacyjnych lub innych emulsji 3 i prowadzenie wytwarzania cienkościennych wyrobów z gumy lub tworzyw sztucznych 18, najczęściej z plastizoli 13 i polichlorku winylu (PVC) 14, przy czym wykonywane działania i stosowane urządzenia zależą zarówno od rodzaju stosowanych tworzyw sztucznych, jak i rodzaju wytwarzanych wyrobów.

Dodatkowo może również wykonywać proste testy (polegające głównie na ocenie wizualnej i sprawdzaniu szczelności), weryfikujące jakość wyprodukowanych wyrobów.

Technologia wytwarzania wyrobów maczanych jest zaliczana do metod przetwórstwa tworzyw sztucznych.

Najczęstszym gumowym lub tworzywowym wyrobem maczanym są gumowe rękawice chirurgiczne i techniczne, czepki kąpielowe, balony, prezerwatywy, dętki do piłek, osłony elementów metalowych, osłony uchwytów narzędzi i innych wyrobów.

Sposoby wykonywania pracy

Aparatowy produkcji wyrobów maczanych użytkuje zgodnie z dokumentacją techniczną maszyny, urządzenia i narzędzia stosowane w procesie wytwarzania wyrobów maczanych z gumy lub tworzyw sztucznych. Sposób wykonywania pracy aparatowego nie jest standardowy, ale ściśle powiązany z określonym sposobem produkcji i rodzajem otrzymywanych wyrobów.

Aparatowy wykonuje pracę polegającą m.in. na:

  • przygotowywaniu do pracy narzędzi lub ciągów technologicznych produkujących gumowe lub tworzywowe wyroby maczane,
  • sporządzaniu w mieszalnikach 11, zgodnie z recepturą i reżimem technologicznym, kąpieli lateksowych, koagulacyjnych bądź innych emulsji i ich odpowietrzanie (klarowanie),
  • obsługiwaniu i nadzorowaniu półautomatycznego lub automatycznego ciągu technologicznego, składającego się kolejno z: urządzeń do zanurzania form w kąpieli koagulacyjnej i kąpieli lateksowej, komór do suszenia, komór do wulkanizacji 19 mieszanki pokrywającej formę, urządzeń do zdejmowania zwulkanizowanych wyrobów, urządzeń do ekstrakcji 2 wodą pozostałości koagulantu z wnętrza wyrobu, suszenia, talkowania / pudrowania 17 czy spryskiwania lubrykantem 10 w celu nadania wyrobowi właściwości antyadhezyjnych 1,
  • sprawdzaniu jakości wyrobów, przede wszystkim na szczelność za pomocą automatu oraz organoleptycznie (np. kolor),
  • kontrolowaniu prawidłowości przebiegu procesów i parametrów technologicznych – ciśnienia i temperatury, przeprowadzaniu podstawowej kontroli międzyoperacyjnej surowców i półproduktów w określonych etapach procesu technologicznego,
  • znakowaniu i obsługiwaniu urządzeń służących do znakowania wyrobu gotowego, np. oznakowanie numeru serii, normy, którą spełnia wyrób, piktogramy określające właściwości i przeznaczenie wyrobu,
  • przekazywaniu wyrobów maczanych do kontroli jakości i/lub do magazynu,
  • wypełnianie dokumentacji technologicznej, w tym kart identyfikacyjnych wyrobów,
  • utrzymywaniu w dobrym stanie technicznym urządzeń podstawowych i pomocniczych oraz narzędzi i przyrządów pomiarowych,
  • przestrzeganiu przepisów BHP i ppoż., w tym dotyczących stosowania odzieży ochronnej i sprzętu ochrony osobistej.

Więcej szczegółowych informacji znajduje się w sekcjach: 3.1. Zadania zawodowe oraz 3.2. Kompetencja zawodowa.

Warunki pracy

Praca aparatowego produkcji wyrobów maczanych odbywa się w budynkach. Maszyny, urządzenia i całe ciągi technologiczne są ustawione w halach produkcyjnych, zazwyczaj niedzielonych ścianami czy ekranami. W związku z tym mogą zaistnieć pewne niedogodności zmniejszające komfort pracy, takie jak hałas i rozprzestrzenianie się zanieczyszczeń powietrza z sąsiednich stanowisk lub przeciągi.

Więcej informacji znajduje się w sekcji: 4.1. Możliwości podjęcia pracy w zawodzie.

Wykorzystywane maszyny i narzędzia pracy

Aparatowy produkcji wyrobów maczanych w działalności zawodowej wykorzystuje m.in.:

  • mieszalniki, w których sporządzane są kąpiele lateksowe, koagulacyjne czy inne emulsje na bazie gumy lub tworzyw sztucznych, z których wykonywane są wyroby,
  • wanny, w których znajduje się kąpiel lateksowa, plastizol lub inna emulsja,
  • metalowe lub ceramiczne (w tym szklane) formy nadające kształt wyrobom maczanym,
  • urządzenia myjące i czyszczące,
  • ciągi, które umożliwiają zanurzanie form w kąpieli lateksowej, plastizolu lub innej emulsji,
  • suszarki i promienniki 15, odpowiednio suszące lub umożliwiające koagulację 8, sieciowanie 16 bądź żelowanie 21 termiczne wyrobów,
  • komory chłodzące,
  • urządzenia ze szczotkami rotacyjnymi, umożliwiające zwijanie brzegów wyrobów,
  • urządzenia do flokowania 4, np. wyroby z PVC (w tym rękawice o zwiększonym chwycie),
  • wanny z roztworem skrobi lub mąki kukurydzianej, zabezpieczające wyroby maczane przed sklejaniem (rękawice jednorazowe, balony),
  • wanny z lubrykantem (prezerwatywy),
  • urządzenia i przyrządy do testowania jakości wyrobów (np. odporności na przebicie elektryczne, jeśli posiada wymagane uprawnienia, szczelności z zastosowaniem jako medium powietrza lub wody),
  • urządzenia do znakowania wyrobów.

Ponadto aparatowy produkcji wyrobów maczanych ma do czynienia z urządzeniami pomocniczymi, doprowadzającymi i dozującymi substancje ciekłe, stałe i gazowe oraz z odprowadzającymi (transportującymi) wyroby (np. podajniki, przenośniki, transportery, wózki).

Organizacja pracy

Praca aparatowego produkcji wyrobów maczanych ma w zasadzie charakter indywidualny, choć w niektórych przypadkach praca jest zespołowa. Kontakty z ludźmi ograniczają się do przyjmowania poleceń i przekazywania informacji dotyczących produkcji bezpośredniemu przełożonemu. Aparatowy produkcji wyrobów maczanych obsługuje urządzenia do zanurzania i formowania wyrobów maczanych, ich sieciowania lub wulkanizacji, jak i urządzenia pomocnicze.

W zależności od charakteru produkcji i wielkości firmy stanowisko aparatowego produkcji wyrobów maczanych może być stanowiskiem samodzielnym (nadzorowanym przez przełożonego) lub stanowić element składowy zespołu. W dużych przedsiębiorstwach praca aparatowego najczęściej wykonywana jest pod kierownictwem brygadzisty lub mistrza, który przydziela pracownikom zadania, dba o zapewnienie surowców i urządzeń oraz nadzoruje prawidłowość wykonywanych prac. Praca odbywa się na terenie zakładu. Czynności i sposób ich wykonywania, a także szybkość działania, podyktowane są wymogami technologicznymi. Aparatowy produkcji wyrobów maczanych odpowiada za powierzone urządzenia i materiał zgodnie z przepisami przedsiębiorstwa.

W małych i średnich zakładach produkcyjnych praca odbywa się tylko w dni robocze, w przedsiębiorstwach dużych bardzo często pracuje się we wszystkie dni tygodnia. Często jest to praca zmianowa. Godziny pracy są stałe, pracuje się od 6 do 9 godzin dziennie.

Zagrożenia mające wpływ na bezpieczeństwo pracy człowieka

Praca na stanowisku aparatowego produkcji wyrobów maczanych może stwarzać zagrożenie:

  • dla układu oddechowego, szczególnie dla osób z chorobami górnych dróg oddechowych (wysoki stopień rozdrobnienia składników dodawanych do kąpieli lateksowych),
  • narażenia na działanie czynników alergizujących (uczulenie na lateks 9, kauczuk naturalny, talk czy inne pudry).

Aparatowy produkcji wyrobów maczanych jest zobowiązany znać zasady dotyczące posługiwania się używanymi w procesie technologicznym chemikaliami oraz stosować środki ochrony osobistej, aby uniknąć zagrożenia ze strony surowców chemicznych oraz ich oparów. Praca powinna odbywać się w warunkach, w których nie nastąpi przekroczenie najwyższego dopuszczalnego stężenia (NDS) 12 przetwarzanych produktów chemicznych, określone przez Państwową Inspekcję Sanitarną lub inne uprawnione do tego instytucje. Pracownik musi być zapoznany z oceną ryzyka zawodowego i postępować zgodnie z zaleceniami przekazanymi przez producentów produktów chemicznych.

Wymagania psychofizyczne

Dla pracownika wykonującego zawód aparatowy produkcji wyrobów maczanych ważne są:

w kategorii wymagań fizycznych

  • ogólna wydolność fizyczna,
  • sprawność układu mięśniowego,
  • sprawność układu oddechowego,
  • sprawność narządu wzroku,
  • sprawność narządu słuchu,
  • sprawność narządu węchu;

w kategorii sprawności sensomotorycznych

  • czucie dotykowe,
  • ostrość słuchu,
  • ostrość wzroku,
  • powonienie,
  • spostrzegawczość,
  • zręczność rąk,
  • zręczność palców,
  • koordynacja wzrokowo-ruchowa,
  • szybki refleks;

w kategorii sprawności i zdolności

  • zdolność koncentracji uwagi,
  • podzielność uwagi,
  • uzdolnienia techniczne,
  • zdolność motywowania siebie,
  • zdolność podejmowania szybkich i trafnych decyzji;

w kategorii cech osobowościowych

  • odpowiedzialność za działania zawodowe,
  • dokładność,
  • gotowość do pracy indywidualnej,
  • gotowość do pracy w szybkim tempie,
  • gotowość podporządkowania się,
  • odpowiedzialność proekologiczna,
  • dbałość o jakość pracy,
  • wytrwałość i cierpliwość,
  • samodzielność,
  • samokontrola,
  • sumienność,
  • gotowość do pracy w warunkach monotonnych,
  • gotowość do współdziałania.

Więcej informacji znajduje się w sekcjach: 3.3. Kompetencje społeczne; 3.4. Profil kompetencji kluczowych dla zawodu.

Wymagania zdrowotne

Aparatowy produkcji wyrobów maczanych powinien być w dobrej kondycji fizycznej, umożliwiającej zdolność do pracy w systemie zmianowym, wykonywanej często w pozycji siedzącej przy linii produkcyjnej.

Przeciwwskazaniami do wykonywania zawodu aparatowy produkcji wyrobów maczanych m.in. są:

  • alergie i uczulenia,
  • choroby ograniczające ruchy rąk lub nóg, np. reumatyzm,
  • omdlenia,
  • przewlekłe choroby płuc, oskrzeli,
  • padaczka,
  • zawroty głowy,
  • wady serca uniemożliwiające wykonywanie ciężkich prac fizycznych,
  • znaczna wada słuchu (jeśli pracownik nie słyszy poleceń osób stojących w pobliżu).

WAŻNE:

O stanie zdrowia i ewentualnych przeciwwskazaniach do wykonywania zawodu orzeka lekarz medycyny pracy.

Więcej informacji znajduje się w sekcji: 4.4. Możliwości zatrudnienia osób niepełnosprawnych w zawodzie.

Wykształcenie niezbędne do podjęcia pracy w zawodzie

Do podjęcia pracy w zawodzie aparatowy produkcji wyrobów maczanych preferowane jest wykształcenie na poziomie branżowej szkoły I stopnia (dawniej zasadniczej szkoły zawodowej) w zawodach z obszaru mechanicznego.

Niektórzy pracodawcy zatrudniają do pracy w zawodzie aparatowy produkcji wyrobów maczanych osoby z wykształceniem podstawowym i przyuczają je do wykonywania zadań zawodowych.

Tytuły zawodowe, kwalifikacje i uprawnienia niezbędne/preferowane do podjęcia pracy w zawodzie

Podjęcie pracy w zawodzie aparatowy produkcji wyrobów maczanych ułatwiają:

  • dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe w pokrewnym zawodzie szkolnym operator maszyn i urządzeń do przetwórstwa tworzyw sztucznych,
  • świadectwo potwierdzające kwalifikację MG.05 Obsługa maszyn i urządzeń do przetwórstwa tworzyw sztucznych,
  • świadectwo czeladnicze lub dyplom mistrzowski w zawodzie (pokrewnym) operator maszyn i urządzeń do przetwórstwa tworzyw sztucznych, nadawane w ramach kształcenia rzemieślniczego po zdaniu egzaminu organizowanego przez Izby Rzemieślnicze.

Dodatkowymi atutami przy zatrudnieniu na stanowiskach pracy w zawodzie aparatowy produkcji wyrobów maczanych są m.in.:

  • suplementy Europass (w języku polskim i angielskim), wydawane na prośbę zainteresowanego przez Okręgowe Komisje Egzaminacyjne oraz Izby Rzemieślnicze,
  • certyfikaty lub zaświadczenia potwierdzające nabycie kompetencji przydatnych do wykonywania powierzonych zadań zawodowych.

Więcej informacji znajduje się w sekcji: 4.2. Instytucje oferujące kształcenie, szkolenie i/lub potwierdzanie kompetencji w ramach zawodu.

Możliwości rozwoju zawodowego i awansu

Pracownik w zawodzie aparatowy produkcji wyrobów maczanych ma możliwość:

  • rozpocząć pracę od stanowiska pomocnika, a następnie wraz z nabyciem doświadczenia zawodowego awansować na samodzielne stanowisko,
  • po nabyciu dalszego doświadczenia zawodowego, posiadając zdolności i umiejętności organizacyjne oraz umiejętność pracy z ludźmi – awansować na stanowisko brygadzisty nadzorującego pracę małego zespołu pracowników,
  • posiadając wykształcenie zawodowe w zawodzie pokrewnym operator maszyn i urządzeń do przetwórstwa tworzyw sztucznych, dalej kształcić się w liceum ogólnokształcącym dla dorosłych, a następnie po zdaniu matury i ewentualnym ukończeniu uczelni wyższej (np. na kierunku mechanika i budowa maszyn), awansować na stanowisko kierownicze (kierownika: zmiany, działu, wydziału, produkcji, szefa produkcji, dyrektora technicznego),
  • podnosić swoje kwalifikacje poprzez ukończenie specjalistycznych szkoleń w zakresie obsługi różnych typów maszyn i urządzeń do produkcji wyrobów maczanych,
  • założyć i prowadzić działalność gospodarczą w zakresie produkcji wyrobów maczanych.

Możliwości potwierdzania kompetencji

Obecnie (2018 r.) w zawodzie aparatowy produkcji wyrobów maczanych nie ma możliwości potwierdzania kompetencji zawodowych w edukacji formalnej, jak i pozaformalnej.

Okręgowe Komisje Egzaminacyjne oferują możliwość potwierdzania kompetencji zawodowych przydatnych w zawodzie aparatowy produkcji wyrobów maczanych wchodzących w skład zawodu (pokrewnego) operator maszyn i urządzeń do przetwórstwa tworzyw sztucznych, w zakresie kwalifikacji MG.05 Obsługa maszyn i urządzeń do przetwórstwa tworzyw sztucznych.

Alternatywną drogę potwierdzania kompetencji w zawodzie aparatowy produkcji wyrobów maczanych oferuje system nauki zawodu w rzemiośle, który umożliwia zdobycie tytułu czeladnika, a następnie mistrza w zawodzie pokrewnym operator maszyn i urządzeń do przetwórstwa tworzyw sztucznych. Dokumentami potwierdzającymi te tytuły są odpowiednio: świadectwo czeladnicze oraz dyplom mistrzowski.

Więcej informacji można uzyskać w Bazie Usług Rozwojowych https://uslugirozwojowe.parp.gov.pl oraz Zintegrowanym Rejestrze Kwalifikacji https://rejestr.kwalifikacje.gov.pl

Osoba zatrudniona w zawodzie aparatowy produkcji wyrobów maczanych może rozszerzać swoje kompetencje zawodowe w zawodach pokrewnych:

Nazwa zawodu pokrewnego

zgodnie z Klasyfikacją zawodów i specjalności

Kod zawodu

Operator urządzeń do wulkanizacji

814102

Operator urządzeń do przetwórstwa surowców gumowych

814103

Wulkanizator

814104

Odlewnik wyrobów z materiałów polimerowych

814203

Operator urządzeń do formowania wyrobów z tworzyw sztucznych

814206

Operator urządzeń do spieniania tworzyw sztucznych

814207

Operator wtryskarki

814208

Operator maszyn i urządzeń do przetwórstwa tworzyw sztucznychS

814209

Partnerzy

Na skróty

 Przejdź na górę