INFOdoradca+ Informacje o zawodach - Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej


INFOdoradca+ Informacje o zawodach

to materiały zawierające przede wszystkim: opis zawodu, opis kompetencji zawodowych, odniesienie do sytuacji zawodu na rynku pracy i możliwości doskonalenia zawodowego, a także możliwości zatrudnienia osób niepełnosprawnych w zawodzie.

Opisy zawodów powstają w ramach projektu „Rozwijanie, uzupełnienie i aktualizacja informacji o zawodach oraz jej upowszechnienie za pomocą nowoczesnych narzędzi komunikacji – INFODORADCA+". Projekt jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego, Program Operacyjny Wiedza Edukacja Rozwój, Oś priorytetowa II Efektywne polityki publiczne dla rynku pracy, gospodarki i edukacji, Działanie 2.4 Modernizacja publicznych i niepublicznych służb zatrudnienia oraz lepsze dostosowanie ich do potrzeb rynku pracy.

Więcej informacji o projekcie na stronie infodoradca.edu.pl
Lista 1000 zawodów opisywanych w projekcie INFODORADCA+

INFOdoradca+ Informacje o zawodach

Asystent nauczyciela w szkole

Kod: 531204

2. Opis zawodu

Asystent nauczyciela w szkole to osoba, która wspiera uczniów, współpracując z nauczycielem lub wychowawcą świetlicy w prowadzeniu zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych. Pracuje w klasach I-III szkoły podstawowej oraz w klasach integracyjnych i szkole specjalnej.

Opis pracy

Asystent nauczyciela w szkole pomaga nauczycielom lub wychowawcom świetlicy zapewnić dzieciom jak najlepsze warunki do nauki podczas zajęć edukacyjnych, przerw międzylekcyjnych, w czasie zabaw, spacerów i wycieczek szkolnych. Uczestniczy także w procesie dydaktycznym. Współpracuje z pedagogiem szkolnym w zakresie pomocy psychologiczno-pedagogicznej oraz pomaga w rozwiązywaniu konfliktów między uczniami. Uczestniczy w spotkaniach z rodzicami.

Sposoby wykonywania pracy

Praca asystenta nauczyciela w szkole polega m.in. na:

  • wspieraniu nauczycieli klas I-III w pracy dydaktycznej,
  • wykonywaniu czynności opiekuńczo-wychowawczych 1 w celu zapewnienia bezpieczeństwa dzieciom klas I-III podczas zajęć organizowanych przez szkołę w sali lekcyjnej, stołówce, świetlicy, szatni, łazience oraz na placu zabaw i podczas przerw międzylekcyjnych,
  • prowadzeniu dokumentacji związanej z wykonywaną pracą,
  • uczestniczeniu w zebraniach z rodzicami i budowaniu dobrych relacji między rodzicami uczniów a szkołą,
  • utrzymywaniu porządku w przydzielonej sali lekcyjnej oraz dbaniu o jej estetykę,
  • prowadzeniu z nauczycielem zajęć integrujących grupę,
  • obserwowaniu zachowania uczniów i rozwiązywaniu wraz z wychowawcą lub pedagogiem problemów pojawiających się podczas pobytu dzieci w szkole.

WAŻNE:

Asystent nauczyciela w szkole pomaga nauczycielowi w przygotowaniach do realizacji zajęć edukacyjnych, ale nie może prowadzić ich samodzielnie. Nie może i nie zastępuje nauczyciela w pracy.

Więcej szczegółowych informacji znajduje się w sekcjach: 3.1. Zadania zawodowe oraz 3.2, 3.3 i 3.4 Kompetencje zawodowe.

Warunki pracy

Miejscem pracy asystenta nauczyciela w szkole jest budynek szkoły. W szczególności są to sale lekcyjne lub pomieszczenia wyznaczone przez dyrektora szkoły, np. czytelnia szkolna, świetlica lub inne miejsca w zależności od potrzeb ucznia i nauczycieli (np. gabinet psychologa i pedagoga szkolnego).

Asystent nauczyciela w szkole pracuje również poza terenem szkoły, np. podczas spacerów i wycieczek szkolnych.

Więcej informacji znajduje się w sekcji: 4.1. Możliwości podjęcia pracy w zawodzie.

Wykorzystywane maszyny i narzędzia pracy

Asystent nauczyciela w szkole w działalności zawodowej wykorzystuje m.in.:

  • książki edukacyjne,
  • plansze edukacyjne,
  • komputer i programy edukacyjne,
  • tablice szkolne, w tym tablice interaktywne 11 (jeśli są w wyposażeniu szkoły),
  • gry edukacyjne,
  • przybory plastyczne,
  • materiały piśmiennicze,
  • sprzęt audiowizualny.

Organizacja pracy

Praca asystenta nauczyciela w szkole jest zależna od organizacji pracy szkoły, zakresu obowiązków przydzielonych przez dyrektora placówki. Decyzję o zatrudnieniu asystenta w szkole podejmuje organ prowadzący szkołę na wniosek dyrektora szkoły. Praca jest zwykle jednozmianowa i nie przekracza 8 godzin dziennie.

Asystent nie prowadzi zajęć samodzielnie, wszelkie swoje działania uzgadnia z nauczycielem i wychowawcą uczniów. Obowiązkowo uczestniczy w zajęciach edukacyjnych zgodnie z planem lekcji uczniów. Pozostałe godziny wykorzystuje na prowadzenie dokumentacji związanej z wykonywaną pracą, na przygotowanie pomocy dydaktycznych. Pomaga przy organizacji imprez szkolnych, wycieczek itp.

WAŻNE:

W swojej pracy asystent nauczyciela w szkole obowiązkowo musi przestrzegać przepisów zawartych w Konwencji o prawach dziecka 5 i zasad BHP 14.

Zagrożenia mające wpływ na bezpieczeństwo pracy człowieka

Najczęstszymi chorobami zawodowymi asystentów nauczyciela w szkole są choroby narządu głosu i słuchu. Praca związana jest z hałasem, przeciążeniem strun głosowych, stresem związanym z odpowiedzialnością za dziecko, a także obciążeniami układu mięśniowo-szkieletowego spowodowanych regularnym siedzeniem w skrzywionej lub pochylonej pozycji przez dłuższy czas.

Wymagania psychofizyczne

Dla pracownika wykonującego zawód asystent nauczyciela w szkole ważne są:

w kategorii wymagań fizycznych

  • ogólna wydolność fizyczna,
  • sprawność narządu wzroku,
  • sprawność narządu słuchu,
  • sprawność narządów równowagi;

w kategorii sprawności sensomotorycznych

  • koordynacja wzrokowo-ruchowa,
  • ostrość słuchu,
  • ostrość wzroku,
  • rozróżnianie barw,
  • zmysł równowagi,
  • spostrzegawczość,
  • szybki refleks;

w kategorii sprawności i zdolności

  • uzdolnienia pedagogiczne i organizacyjne,
  • uzdolnienia techniczne,
  • dobra pamięć,
  • łatwość wypowiadania się w mowie i w piśmie,
  • podzielność uwagi,
  • zdolność koncentracji uwagi,
  • zdolność nawiązywania kontaktu z ludźmi,
  • zdolność rozwiązywania konfliktów;

w kategorii cech osobowościowych

  • gotowość do współdziałania,
  • odpowiedzialność.
  • samokontrola,
  • komunikatywność,
  • asertywność,
  • cierpliwość,
  • empatia,
  • serdeczność,
  • odporność emocjonalna,
  • radzenie sobie ze stresem,
  • inicjatywność,
  • dbałość o jakość pracy,
  • ciekawość poznawcza,
  • zainteresowania pedagogiczne,
  • gotowość do ustawicznego uczenia się.

Więcej informacji znajduje się w sekcjach: 3.5. Kompetencje społeczne; 3.6. Profil kompetencji kluczowych dla zawodu.

Wymagania zdrowotne

Do pracy w zawodzie asystent nauczyciela w szkole wymagany jest ogólny dobry stan zdrowia, sprawność fizyczna, prawidłowy wzrok oraz słuch. Pod względem wydatku energetycznego praca w tym zawodzie należy do prac lekkich/średnio ciężkich. Występują w niej obciążenia umysłowe, związane z ponoszeniem odpowiedzialności za bezpieczeństwo dzieci, dlatego asystent nauczyciela w szkole powinien być osobą odporną na stres i zrównoważoną emocjonalnie.

Przeciwwskazaniami do pracy na stanowisku asystenta nauczyciela w szkole są:

  • niepełnosprawność ruchowa, niepozwalająca podejmować wysiłku fizycznego,
  • nadpobudliwość psychoruchowa,
  • nieumiejętność panowania nad emocjami,
  • choroby zakaźne.

WAŻNE:

O stanie zdrowia i ewentualnych przeciwwskazaniach do wykonywania zawodu orzeka lekarz medycyny pracy.

Więcej informacji znajduje się w sekcji: 4.4. Możliwości zatrudnienia osób niepełnosprawnych w zawodzie.

Wykształcenie niezbędne do podjęcia pracy w zawodzie

Obecnie (2018 r.) do podjęcia pracy w zawodzie asystent nauczyciela w szkole wymagane jest wykształcenie wyższe I lub II stopnia oraz przygotowanie pedagogiczne. Asystentem może zostać osoba posiadająca wykształcenie wyższe w zakresie wychowania przedszkolnego lub edukacji wczesnoszkolnej bądź posiadająca wykształcenie umożliwiające nauczanie innego przedmiotu, np. języka polskiego, matematyki itp.

Tytuły zawodowe, kwalifikacje i uprawnienia niezbędne/preferowane do podjęcia pracy w zawodzie

Na stanowisku asystenta nauczyciela w szkole może być zatrudniona osoba, która posiada wykształcenie co najmniej na poziomie wymaganym do zajmowania stanowiska nauczyciela w szkole podstawowej oraz przygotowanie pedagogiczne.

Oznacza to, że asystentem może zostać osoba, która ukończyła:

  • studia magisterskie na kierunku (specjalności) zgodnym z nauczanym przedmiotem lub prowadzonymi zajęciami oraz posiada przygotowanie pedagogiczne, lub
  • studia pierwszego stopnia na kierunku (specjalności) zgodnym z nauczanym przedmiotem lub prowadzonymi zajęciami oraz posiada przygotowanie pedagogiczne, lub
  • studia pierwszego stopnia na kierunku, którego zakres określony w standardzie kształcenia dla tego kierunku studiów w grupie treści podstawowych i kierunkowych obejmuje treści nauczanego przedmiotu lub prowadzonych zajęć, oraz posiada przygotowanie pedagogiczne, lub
  • studia wyższe na kierunku (specjalności) innym niż ww. wymieniony, a ponadto ukończyła studia podyplomowe lub kurs kwalifikacyjny w zakresie nauczanego przedmiotu lub prowadzonych zajęć, oraz posiada przygotowanie pedagogiczne, lub
  • zakład kształcenia nauczycieli w specjalności odpowiadającej nauczanemu przedmiotowi lub prowadzonym zajęciom, lub
  • zakład kształcenia nauczycieli w specjalności innej niż ww. wymieniona, a ponadto ukończyła kurs kwalifikacyjny w zakresie nauczanego przedmiotu lub prowadzonych zajęć.

Asystentem nauczyciela w klasach I-III może być również osoba, która ukończyła:

  • studia wyższe na kierunku pedagogika w specjalności przygotowującej do pracy z dziećmi w wieku przedszkolnym lub wczesnoszkolnym, lub
  • zakład kształcenia nauczycieli w specjalności przygotowującej do pracy z dziećmi w wieku przedszkolnym lub wczesnoszkolnym.

Asystentem może być także:

  • nauczyciel posiadający kwalifikacje do pracy  w świetlicy szkolnej, nauczania języków obcych,
  • psycholog,
  • pedagog,
  • logopeda,
  • bibliotekarz.

Posiadają oni bowiem również kwalifikacje do pracy w szkole podstawowej – jeśli są one zgodne z rozporządzeniem w sprawie kwalifikacji nauczycieli.

WAŻNE:

Asystent nauczyciela w szkole musi spełniać warunek niekaralności potwierdzony zaświadczeniem z Krajowego Rejestru Karnego i nie może przeciwko niemu toczyć się postępowanie karne, dyscyplinarne lub postępowanie o ubezwłasnowolnienie.

Więcej informacji znajduje się w sekcji: 4.2. Instytucje oferujące kształcenie, szkolenie i/lub potwierdzanie kompetencji w ramach zawodu.

Możliwości rozwoju zawodowego i awansu

Asystent nauczyciela w szkole posiadający kwalifikacje i uprawnienia, poświadczone dyplomami ukończenia studiów wyższych I lub II stopnia na kierunku pedagogika i w specjalności nauczycielskiej, może pracować w zawodzie nauczyciela edukacji wczesnoszkolnej.

Asystent nauczyciela w szkole może także podwyższyć swoje kwalifikacje na studiach podyplomowych lub kursach z zakresu np. terapii zaburzeń czytania i pisania, oligofrenopedagogiki 6, surdopedagogiki 9, tyflopedagogiki 12, dysleksji, logopedii, terapii pedagogicznej.

Dalszy rozwój zawodowy jest związany ze zdobywaniem kolejnych stopni awansu zawodowego nauczycieli, tj.:

  • nauczyciel stażysta,
  • nauczyciel kontraktowy,
  • nauczyciel mianowany,
  • nauczyciel dyplomowany.

Asystent nauczyciela w szkole może podnosić kwalifikacje na kursach, szkoleniach i seminariach organizowanych w miejscu pracy lub przez instytucje posiadające do tego uprawnienia.

Możliwości potwierdzania kompetencji

Obecnie (2018 r.) w zawodzie asystent nauczyciela w szkole nie ma bezpośredniej możliwości potwierdzenia kompetencji zawodowych w edukacji formalnej oraz pozaformalnej.

Wymaganą formą potwierdzenia niektórych kompetencji jest ukończenie kursu pedagogicznego i zaświadczenie o niekaralności.

Osoba pracująca jako asystent nauczyciela w szkole i posiadająca kwalifikacje nauczycielskie może uzyskać potwierdzenie swoich kompetencji, zdobywając kolejne stopnie awansu zawodowego nauczycieli.

Więcej informacji można uzyskać w Bazie Usług Rozwojowych https://uslugirozwojowe.parp.gov.pl oraz Zintegrowanym Rejestrze Kwalifikacji https://rejestr.kwalifikacje.gov.pl

Osoba zatrudniona w zawodzie asystent nauczyciela w szkole może rozszerzać swoje kompetencje zawodowe w zawodach pokrewnych:

Nazwa zawodu pokrewnego

zgodnie z Klasyfikacją zawodów i specjalności

Kod zawodu

Asystent nauczyciela dziecka cudzoziemca

531201

Asystent nauczyciela przedszkola

531202

Asystent edukacji romskiej

531203

Partnerzy

Na skróty

 Przejdź na górę